Ouderschapsverlof: rechten, duur, betaald vs onbetaald

Ouderschapsverlof is het wettelijke recht uit de Wet arbeid en zorg om tijdelijk minder te werken of vrij te nemen voor de zorg voor je kind tot acht jaar. Beide ouders hebben recht op 26 keer hun weekuren. Het komt bovenop geboorteverlof en bevallingsverlof. Dit is geen juridisch advies — check Rijksoverheid, UWV en je cao.

Je hebt recht op 26 keer het aantal uren dat je per week werkt. Bij 32 uur is dat 832 uur; bij 40 uur 1.040 uur. Je mag die uren spreiden of aaneengesloten opnemen tot je kind acht jaar is. Bij een tweeling heb je recht op twee keer ouderschapsverlof. Veranderen je weekuren, herbereken dan het restsaldo.

Nee, niet standaard 100%. Maximaal 9 weken in het eerste levensjaar zijn deels betaald via UWV (70% van het dagloon, tot het maximumdagloon). De rest is onbetaald, tenzij je cao of werkgever meer regelt. Neem je de 9 weken niet in jaar 1 op, dan blijft het saldo beschikbaar als onbetaald verlof.

De UWV-uitkering bedraagt 70% van je dagloon, tot 70% van het maximumdagloon. Je werkgever vraagt de uitkering aan nadat het verlof is begonnen; uitbetaling duurt vaak ongeveer vier weken. Cao’s of werkgevers kunnen aanvullen tot een hoger percentage. Check actuele maximumdaglonen op uwv.nl.

Tot je kind acht jaar is. Het betaalde deel (maximaal 9 weken) moet je in het eerste levensjaar opnemen, of binnen een jaar na plaatsing bij adoptie of pleegzorg. Daarna kun je resterende uren nog als onbetaald ouderschapsverlof opnemen, zolang het kind jonger is dan acht.

Schriftelijk, minstens twee maanden van tevoren, met startdatum, aantal uren, dagen en duur. Een aanvraagsjabloon helpt om de gegevens compleet te houden. De werkgever mag het recht niet weigeren, maar wel de urenverdeling wijzigen bij zwaarwegend belang. Bevestig uren en type schriftelijk en zet ze in je verlofadministratie, zodat rooster en salaris synchroon blijven.

Nee — het recht zelf mag de werkgever niet weigeren. Wel mag hij bij een zwaarwegend bedrijfs- of dienstbelang de verdeling van de uren wijzigen, uiterlijk vier weken voor aanvang en na overleg. Het aangepaste rooster geldt dan voor de hele periode. Word je het niet eens, dan kun je de zaak aan de rechter voorleggen.

Ja. Vaders en partners hebben hetzelfde recht als de moeder: 26 × weekuren, waarvan maximaal 9 weken deels betaald in het eerste levensjaar. Dat komt bovenop geboorteverlof en aanvullend geboorteverlof. Reken in uren op basis van je contract — niet in een vaste “26 fulltime weken” als je parttime werkt.

Geboorteverlof (en aanvullend geboorteverlof) is kort verlof rond de geboorte voor de partner. Ouderschapsverlof is langer — 26 × weekuren tot acht jaar — voor beide ouders, met een beperkt betaald deel in jaar 1. Het zijn aparte wettelijke regelingen; houd ze als aparte types bij (zie ook verlofregistratie software).

26 × 32 = 832 uur totaal. In het eerste levensjaar kun je maximaal 9 × 32 = 288 uur deels betaald opnemen via UWV; de rest blijft beschikbaar als onbetaald ouderschapsverlof tot acht jaar. Ga je meer of minder werken, herbereken dan het resterende saldo volgens de stappen van Rijksoverheid.

Nee. De 9 weken deels betaald gelden alleen als je ze in het eerste levensjaar opneemt (of binnen een jaar na plaatsing bij adoptie of pleegzorg). Daarna kun je resterend saldo nog wel als onbetaald ouderschapsverlof opnemen tot het kind acht is. Mis je de betaalde termijn, dan vervalt alleen de UWV-uitkering — niet het hele recht.

Ja. Tijdens betaald ouderschapsverlof loopt de vakantieopbouw door; UWV betaalt de uitkering inclusief vakantiebijslag. Voor pensioenopbouw kunnen cao-afspraken gelden — die verschillen per sector. Leg in je administratie vast of het om betaald of onbetaald verlof gaat, zodat payroll en rooster synchroon blijven.

Ja. Resterend ouderschapsverlof mag je opnemen bij je nieuwe werkgever. Vraag bij je vorige werkgever een verklaring op hoeveel uren je nog recht hebt — die is verplicht op verzoek. Zo weet payroll welk saldo nog openstaat. Let op: betaald ouderschapsverlof dat je in het buitenland al hebt opgenomen, kan meetellen voor de Nederlandse 9 weken.